نمک زدایی و یا نمک گیری عبارت است از تبدیل آب دریا و یا آب شور مزه به آب شیرین برای مصارف صنعتی و آشامیدنی. تبدیل آب فاضلاب به آب آشامیدنی با استفاده از روشهای گوناگون نمک زدایی نیز مورد نظر است اما ابتدا باید مسائل مربوط به سلامتی و هزینه آن را حل کرد. فن آوری نمک زدایی در جهت برطرف کردن و از بین بردن آلودگی موجود در آبهای زمینی و زیرزمینی مورد استفاده قرار می گیرد که برخی از این آلودگی ها شامل مواد غیر آلی ، نوکلئید و پیش ماده THM می باشد. حدود هفت دهم کره زمین از آب دریا تشکیل شده است. مساحت اقیانوسهای موجود در جهان mi2 139500000 وحجم آنها mi3 317000000 می باشد. اقیانوسها حدود 97 درصد آب جهان را دارا هستند. مکانهایی در بردارنده آب شورمزه و یخهای قطبی بیش از 5/2 درصد آب جهان را تشکیل می دهند که کمتر از 5/0 درصد آب شیرین را به جای می گذارد که بتوان برای مصارف شهری، صنعتی ، کشاورزی ، تفریحی و تولید انرژی از آنها استفاده کرد. علاوه بر آن بیش از نیمی از سطح زمین بیابان و نیمه بیابان است. تحت چنین شرایطی که آب زیرزمینی ، آب سطحی و یا آب باران کافی و مناسبی در دسترس نیست و به آب با کیفیت بالا نیاز است و در جایی که آب دریا و یا آب شورمزه به وفور در دسترس می باشد ، فرایند نمک زدایی می تواند راه حلی برای مسائل مربوط به کمبود آب باشد. به هر حال هزینه های مربوط به ساخت و تولید انرژی باید از جمله عوامل تصمیم گیرنده اصلی مورد توجه قرار گیرند. پناهگاهها و جوامع متروی باید فرایند نمک زدایی را به عنوان یک راه حل مورد قبول در نظر گیرند جایی که آن قابل اجرا است. از کارخانه هایی نمک گیری در سرتا سر جهان مورد استفاده قرار گرفته شده است. مرکز تحقیقات و توسعه آب شور در سر تا سر جهان 3500 کارخانه با ظرفیت mgd 3000 را گزارش کرده است که در حال فعالیت هستند و یا مراحل ساخت را طی می کنند که گزارش مربوط به سال 1986 می باشد. آب دریا از غلظت مواد محلول کل (TDS) حدود 1/mg 35000 برخواردار است. حدود 78 % کلرید سدیم ، 11 % کلرید منیزیم ، 6% سولفات منیزیم ، 4% سولفات کلسیم و مابقی سولفات پتاسیم ، کربنات کلسیم و برمید منیزیم به علاوه جامدات معلق و موجودات میکروبی از آن جمله هستند. سازمان زمین شناسی آمریکا ، آب در بردارنده کمتر از 1/mg 1000 مواد محلول TDS را به عنوان آب شیرین ، 1/mg 3000- 1000 را به عنوان کمی شور ، 1/mg 1000-3000 را به عنوان متوسط شور ، 1/mg 35000-10000 را به عنوان خیلی شور و بیش از 1/mg 35000 را به عنوان شوراب طبقه بندی کرده است. سازمان ارزیابی تکنولوژی آمریکا ، آب در بردارنده کمتر از ppm TDS 500 را به عنوان آب شیرین ، ppm 3000-500 را به عنوان آب کم شور مزه ، ppm 10000- 3000 را به عنوان آب متوسط شور مزه و ppm 35000-10000 را به عنوان آب بسیار شور مزه تعریف کرده است. منابع آب شور مزه ممکن است منابع آب زیرزمینی و یا آب سطحی مانند آب اقیانوس ، رودخانه ، رود های شور آب و یا دریاچه ها باشد. ترکیب آن می تواند بسیار متغیر باشد و دربردارنده مواد گوناگونی از جمله سدیم ، منیزیم ، سولفات ، کلسیم ، کلرید ، بیکربنات ، فلورید ، پتاسیم و نیترات باشد. آهن، منیزیم، دی اکسید کربن و سولفید هیدروژن نیز ممکن است به تنوع کیفیت آب شور مزه کمک کند. آب موجود در دریاچه نمک و یا دریاچه لوت به عنوان شور آب مورد توجه قرار می گیرد . فرآیند نمک گیری، نمکهای محلول و مواد معدنی مانند کلرید، سولفات و سدیم را از بین می برد در حالی که به فرآیند سختی نیز کمک می کند. بسته به نوع فرآیند نیترات، نیتریت، فسفات، فلورید، آمونیاک و فلزات سنگین نیز تا حدی از بین می روند. آبهای شورمزه بسیار سخت مستلزم صاف سازی قبلی هستند تا بتوان فرآیند اسمز معکوس و یا روش جدایش برق شیمیایی را موثر کنند. به طور طبعی از فرآیند نمک زدایی برای بزطرف کردن آهن، منیزیم، فلورید، کلسیم و یا منگنز استفاده نمی شود. برخی از روشهای شناخته شده برای نمک زدایی آب شامل این موارد می شوند : اسمز معکوس غشایی، روش جدایش برق شیمیایی و یا معکوس برق شیمیایی، کاهش حمل و نقل، پیزودیالیز، نمک زدایی سریع چند مرحله ای، نمک زدایی چند مرحله ای چند نتیجه ای، تراکم بخار، نمک زدایی لوله عمودی، گیاخاکسازی خورشیدی ، تبلور، خلا، تراکم بخار سرد، انجماد ثانویه ماده سردکننده، انجماد یوتکتیک، تشکیل هیدرات و مبادله یون شیمیایی. منبع : صفحه ۳۶۸ ENVIRONMENTAL ENGINEERING ( سالواتو )